Login to your account

Username *
Password *
Remember Me

Prijzen, preken en pamfletten

dinsdag 01 sept 2020

 

Prijzen, preken en pamfletten


Marieke Lucas Rijneveld - de eerste Nederlandse auteur die op 26 augustus jongstleden de prestigieuze International Booker Prize gewonnen heeft - werd geboren in een geformeerd boerengezin in Nieuwendijk.

Zij maakt onderdeel uit van een indrukwekkende lijst van Nederlandse auteurs die een gereformeerde achtergrond hebben: Maarten Biesheuvel, Martin Bril, Maarten ‘t Hart, Oek de Jong, Jan Siebelink, Jan Terlouw en Jan Wolkers zijn zomaar wat namen die mij te binnen schieten.

De gereformeerde achtergrond zorgt regelmatig voor fascinerende literatuur. Of dat nu Maarten ‘t Hart was die daar in 1971 al over schreef in zijn debuutroman ‘Stenen voor een ransuil’, of de zojuist gelauwerde Rijneveld met ‘De avond is ongemak’.

Het hoofdthema in ‘Stenen voor een ransuil’ is homoseksualiteit in een gereformeerd-conformistische omgeving en de daarmee geassocieerde eenzaamheid, die voor de hoofdpersoon zowel als noodlot en als existentiële vlucht wordt ervaren.

‘De avond is ongemak’ van Marieke Lucas Rijneveld is het schrijnende verhaal van een gereformeerd boerengezin dat wordt getroffen door de dood van een kind. Door de ogen van Jas, die zich ophoudt in het niemandsland tussen kindertijd en volwassenheid, zien we hoe de kinderen van het gezin elk op hun eigen manier omgaan met het verlies, en hoe zij - tussen geloof, seksualiteit en smerigheid van het bestaan in - langzaam ontsporen.

In 1991 baarde Maarten ’t Hart opzien door op het Boekenbal als Maartje ‘t Hart te verschijnen. In de daaropvolgende jaren was hij regelmatig opgemaakt en in vrouwenkleding te zien, maar na 2000 is hij er op verzoek van zijn vrouw Hanneke van den Muyzenberg weer mee gestopt. Over zijn fascinatie voor vrouwenkleren schreef zijn goede vriendin Mensje van Keulen in 1992 ‘Geheime dame’.

In 2010 besluit Marieke de naam ‘Lucas’ aan haar naam toe te voegen. In een interview in de Volkskrant zegt Marieke Lucas daarover: ‘Ik voel me zowel jongen als meisje, een tussenmens.’ Rijneveld wil liever niet kiezen tussen ‘hij’ of ‘zij’ maar heeft een voorkeur voor ‘hen’ of 'they'.

Voor wat het waard is: het is niet alleen de eerste keer dat de International Booker Prize gewonnen is door een Nederlandse auteur, maar tevens door een Nederlandse auteur die openlijk non-binair is: een schrijver met een genderidentiteit die niet exclusief mannelijk of vrouwelijk is.

De gereformeerde kerk in dit land staat nogal eens op gespannen voet met de LHBT+gemeenschap. Niet alleen Maarten of Maartje ‘t Hart, maar meerdere in gereformeerd milieu opgevoede en grootgebrachte schrijvers hebben in boeken, hoofdstukken, passages en alinea’s de meest uiteenlopende hoofd- en bijpersonages beschreven die vaak lang en intens met deze worsteling leven.

Een worsteling die nog steeds plaatsvindt. Zo ligt de conservatief-christelijke Nashvilleverklaring - een verklaring die vanuit de bredere samenleving en vanuit andere kerkgemeenschappen als trans-en homofoob werd bekritiseerd - ons nog vers in het geheugen.

Er zullen in de toekomst vanuit orthodox-christelijke hoek waarschijnlijk nog wel vaker preken, pamfletten en verklaringen geschreven worden die de LHBT+gemeenschap proberen aan te vallen, te verguizen of te demoniseren.

Maar in tegenstelling tot het boek van Marieke Lucas Rijneveld, zullen al deze preken, pamfletten en verklaringen nooit enige literatuurprijs van betekenis winnen.

Laat staan de wereldberoemde International Booker Prize.


#lhbtiq+ #lhbt+ #bookerprize #rijneveld #Mariekelucasrijneveld
 #literatuur #rickvandermade @mariek1991 #internationalbooker2020 #gayrotterdam #column #queer #gaykrant #nonbinary #religie #queercreative 


Lieve Mounir,

 

Gefeliciteerd.

Je bent uit de kast gekomen.

Dat je ouders dat niet accepteren en je het huis uit hebben gezet, valt enkel onmenselijk te noemen.

Maar waar zij falen, zal jij zegevieren.

Toen ik lesgaf aan een van de Hogescholen Pedagogiek, leerde ik mijn studenten van alles over het gezin en over opvoeding. De eerstejaarsstudenten kregen begrippen te verwerken als opvoedingsdoel, opvoedingsvoorwaarde en opvoedingsmiddel.

Ik heb geen zicht op hoe je ouders je voor je achttiende levensjaar opgevoed hebben, maar het lijkt mij dat zij een deel van de opvoedingsdoelen niet belangrijk genoeg hebben gevonden. Doelen die voor mij - als kind, jongere én als pedagoog - juist zo belangrijk zijn en zijn geweest: het (verder) ontwikkelen van je identiteit; jezelf leren handhaven in een snel veranderende en onzekere wereld; jouw gehele spectrum aan mogelijkheden en kwaliteiten verder uitdiepen.

Authenticiteit is een belangrijke opvoedingsvoorwaarde waarbinnen het kind in veiligheid (nog zo’n belangrijke voorwaarde) moet kunnen uitgroeien tot een evenwichtige volwassenen. Dat je ouders onveilige opvoedingsvoorwaarden voor hun kind gecreëerd hebben, valt jou niet aan te rekenen: zij hebben jou blijkbaar niet op juiste wijze veiligheid, authenticiteit en uitdaging kunnen bieden. Bovendien verbreken zij de pedagogische relatie - de allerbelangrijkste pedagogische voorwaarde - en trekken zij de mooie bloem die tot wasdom komt los van de wortels.

Opvoedingsmiddelen helpen opvoeders bij het invullen van de voorwaarden en daarmee met het bereiken van hun opvoedingsdoelen. Belonen en straffen zijn dergelijke middelen. Nu heb ik als docent en als pedagoog vaak gemerkt dat je maar beter heel spaarzaam met straffen om kunt gaan, en heel uitbundig met belonen, zeker als het gaat om de bevestiging van een persoonlijkheid. Met jou het huis uitzetten, hebben je ouders je meest fundamentele ‘ik’ - het recht te mogen zijn wie je moet en wilt zijn - niet beloond maar afgestraft.

Nu ken ik je niet, maar je lijkt mij slim, empathisch en sociaal genoeg om los van je ouders gewoon je eigen doelen, voorwaarden en middelen te creëren, en daarin te slagen. Al staat het buiten kijf dat ieder kind beter gedijt bij ouderliefde.

Ook na zijn achttiende.

Jouw doelen zullen niet langer de doelen van een hopeloos verouderd boek vol preken over zonde, hel en verdoemenis zijn, maar de richting aangeven van de manier waarop jij je eigen leven zult gaan inrichten: op eigen benen, met je eigen intelligentie en doorzettingsvermogen en met je eigen voorwaarden.

Je mag een nieuwe relatie met de LHBT+gemeenschap aangaan, maar die is niet zo strikt als de pedagogische relatie met je ouders: wie niet langer bij ons roze groepje wil horen, mag ons verlaten zonder dat daar doodstraf, uitsluiting of verkettering op staat. We slaan geen heteroseksuelen in elkaar omdat wij ze bekrompen vinden. Wij gaan niet langs de deuren om op onchristelijke tijden zieltjes voor onze roze kerk te winnen. Wij slaan anderen niet om de oren met spreuken uit bovenvermelde hopeloos verouderde boeken. Wij LHBT+ers hanteren liever de voorwaarden: vrijheid, zelfontplooiing, eigenheid, tolerantie, veiligheid en solidariteit.

De middelen waarmee je graag ouder wilt worden kun je nu ook zelf kiezen: je kunt nu voor belonen kiezen in plaats voor straffen (en geloof me als ik je zeg dat dat niet alleen voor kinderen maar ook voor volwassenen in onze maatschappij veel beter werkt); je kunt anderen leren te onderhandelen en leren hun vrijheid op te eisen. Je kunt vrijheid geven. Je hoeft je moedige mondigheid niet langer in te houden: je kunt deze vanaf nu gewoon inzetten voor je eigen bestwil.

Ik weet niet hoeveel verdriet je hebt om het verlies van je ouders. Ik kan me bij de onpeilbaarheid ervan niets voorstellen. Ze hebben je immers in het ontluiken geknakt.

Maar zij hebben ongelijk, Mounir.

Alle ouders, alle opvoeders, alle docenten, alle weldenkende wezens zouden apetrots moeten zijn als een jongere haar of zijn coming-out heeft. Op het gemeentehuis zou de regenboogvlag uitgestoken moeten worden, en iedere burgemeester zou de ouders van de roze nieuwkomer en de nieuwkomer zelf even een handje moeten komen geven.
‘Hoera,’ zou de burgemeester tegen de ouders en tegen de jongere moeten zeggen, ‘Weer geen opruier, geen voetbalhooligan, geen hangjongere, geen treitervlogger, geen hulpverleneraanvaller, geen mocromaffioso, geen draaideurcrimineel, geen uitzichtloze aso in onze gemeente. Van harte gefeliciteerd lieve ouders, dat u zo’n fijn, weldenkend, invoelend, creatief, liefdevol en waardevol wezen grootgebracht hebt. Hier hebben jullie namens de gemeente een bosje roze rozen en drie dikke zoenen.’

Het komt goed, lieve Mounir, want al is opvoeding belangrijk, persoonlijkheid is vele malen belangrijker. Jij hebt op juiste wijze doel, voorwaarde en middel in jezelf verenigd tot de enige mogelijke keuze: de keuze dat los van je opvoeding jij degene bent geworden die jij in dit leven moet en wilt zijn.


NPO Radio: Mounir werd uit huis gezet omdat hij homo is: 'Dit komt aan de lopende band voor'

Dichters en spoken word-artiesten uit heel Nederland zullen meedoen aan de eerste Queer & Feminist Poetry Awards die plaatsvinden op 27 september. Centraal staat werk dat gaat  over LHBTQ+-identiteiten en feminisme.

Deze Awards worden georganiseerd door Unwanted Words, een bekroond platform voor opkomende LHBTQ + -dichters en is mogelijk dankzij een reeks partnerschappen met meer dan 15 feministische en LHBTQ +-organisaties, waaronder Spoken Awards, Word Up, Awesome Foundation Rotterdam, The Hang-Out 010, Dona Daria, Queer Rotterdam, WORM, Erasmus Pride, Leiden Pride en meer.

De Awards vinden plaats bij WORM.

Luis Bracamontes, gastheer en oprichter van Unwanted Words over de awards:

"Deze prijzen zijn onze manier om het talent in onze gemeenschappen te vieren en te erkennen en een manier om LHBTQ + -talent te helpen, kansen te creëren en deuren te openen naar grotere podia en evenementen."

De zes categorieën die tijdens de prijsuitreiking kunnen worden geselecteerd, waaronder: Best Queer Performance, Poet of the Year en de BIPOC-prijs (Black, Indigenous & People of Color).  De open oproep voor deelnemers om zich aan te melden is nu live en de deadline is 6 september 2020. Toelatingseisen en volledige details zijn beschikbaar op: https://www.unwantedwords.com/queer-feminist-poetry-awards/

Over The Rainbow, het LHBTQ+ Filmfestival te LantarenVenster is dit jaar van 1 augustus tot en met 1 september, met elke week tenminste 5 films. Elke dinsdag heb je met 3 films een echt festivalgevoel. Deze dinsdag liefst 2 films die debuteren tijdens dit festival: Shirley en El Principe en daarnaastde laatste voorstelling van Last Ferry. Lees LHBTQ+ Film Zomer voor meer informatie over dit jaarlijks festival.

Over The Rainbow, het LHBTQ+ Filmfestival te LantarenVenster is dit jaar van 1 augustus tot en met 1 september, met elke week tenminste 5 films. Elke dinsdag heb je met 3 films een echt festivalgevoel. Deze zaterdag is dat "Last Ferry".  Lees LHTQ+ Film Zomer voor meer informatie over dit jaarlijks festival.

Over The Rainbow, het LHBTQ+ Filmfestival te LantarenVenster is dit jaar van 1 augustus tot en met 1 september, met elke week tenminste 5 films. Elke dinsdag heb je met 3 films een echt festivalgevoel. Deze zondag is dat: Last Ferry. Lees LHBTQ+ Film Zomer voor meer informatie over dit jaarlijks festival.

Jij bent mijn vriend


Jij bent mijn vriend

Jij bent mijn vriend die net als ik
in eenzaamheid naar aarde viel;
die net als ik op zoek moest gaan
naar afdichting van zachte ziel,

en doelloos zwierf, en twijfelde
aan steeds maar verder moeten gaan,
aan weten wie je dan moest zijn,
aan basisreden van bestaan.

Toen jij mij zag, herkende jij
in mij jouw aardse zielentocht,
want jij, mijn vriend, was net als ik:
een ziel die zachte waarden zocht.

Ik wist toen jij mijn handen nam
en zei: ‘Dag, zielsverwevenheid;
wij komen van dezelfde stam,
nu zijn wij vrienden. Voor altijd.

Jij bent mijn vriend en net als ik
dicht jij ziel niet met razernij,
met heibel, ruzie en gedram,
met vuist of met oplichterij,

met bomgordel of levenslang
met heibel, onrust, drugs en schuld,
met nietsontziend dikdoenerij
die enkel eigen zakken vult.’

‘We zoeken samen,’ sprak ik zacht,
‘Gemakkelijk wordt het vast niet,
maar met gevoeligheid als kracht
ligt vast veel moois in het verschiet.

Jij bent mijn vriend die net als ik
in eenzaamheid naar aarde viel;
onze gedachten gaan op pad
naar dichting van eenzelfde ziel.’


 

Rick van der Made is zowel ondernemer als columnist, maar misschien wel vooral dichter. Er zijn inmiddels 5 dichtbundeels van hem verkocht, en hij verscheen in tientallen bloemlezingen. We zullen regelmatig gedichten van hem publiceren. Zijn werk wordt uitgegeven door Uitgeverij Hub Dohmen.


Naima en Saïd


Schrijfster Naima El Bezaz is niet meer. Ik herinner me het moment dat ik haar ontmoette en kort sprak nog goed. Het was 1994. Het was in de Balie in Amsterdam. Wij waren jong. Zij nog jonger dan ik.

In de Balie werd de reeds gevestigde en gelauwerde Algerijns-Franse schrijfster, cineaste en feministe Assia Djebar geïnterviewd die, net als El Bezaz later zou doen, al vaak geschreven had over de slechte en soms ronduit uitzichtloze positie van de vrouw binnen de Noord-Afrikaanse cultuur. ‘Oneindig is de gevangenis’ en ‘De verdwenen vrouw’ zijn twee veelzeggende titels uit Djebars oeuvre.

Een jaar later brak El Bezaz door met haar debuutroman ‘De weg naar het noorden’. Het boek ‘Minnares van de duivel’ (dat vijftien jaar na Djebars ‘Schaduwkoningin’ uitkwam) verstevigde en bevestigde haar status als schrijfster, maar bracht haar ook enorm in de problemen. Net als Djebar werd El Bezaz door voornamelijk mannen uit haar geboorteland uitgescholden, verstoten en bedreigd.

Het NRC schreef op 8 augustus jongstleden: ‘Naar aanleiding van haar roman ‘De verstotene’ (2006), over een moslima die zich aan een conservatief milieu ontworstelt, werd El Bezaz met de dood bedreigd. Een 25-jarige man werd eind 2006 tot een taakstraf veroordeeld voor opruiing en bedreiging, toen hij op de website marokko.nl opriep El Bezaz te stenigen en te bespugen omdat ze „ons Marokkanen belachelijk maakt”.’

El Bezaz raakte in een depressie die haar uiteindelijk fataal werd.

Zij stierf bijna drie maanden na mijn vriend Saïd Zankoua. Een Marokkaans-Nederlandse man van dertig die niets liever wilde dan twee van zijn omgevingen bij elkaar brengen: de Marokkaanse omgeving waarbinnen hij geboren was, en de LHBT+gemeenschap waarbinnen hij voor zijn homoseksualiteit kon uitkomen. De verschrikkelijke en uiterst gewelddadige manier waarop de mannelijke helft van zijn familie en zijn mannelijke buurtgenoten uit Kanaleneiland met zijn coming-out zijn omgegaan, hebben ook Saïd voor de rest van zijn leven getekend en hebben hem eveneens op veel te jonge leeftijd de dood ingedreven.

Naima en Saïd: twee lieve, goedwillende, intelligente en beminnelijke mensen die door simpelweg te willen zijn wie ze moesten zijn (schrijver, vrouw, strijder, homo) aan dom machismo en gewelddadig conservatisme ten onder zijn gegaan.

In Nederland (misschien wel in de gehele Westerse wereld) is de vrouwenemancipatie hand in hand gegaan met de LHBT+emancipatie. Dat is ook logisch. Samen streden zij tegen machismo en conservatisme. En gezien de levensverhalen van Naima en Saïd moet die strijd nog steeds gestreden worden. Hand in hand.

Voor Saïd is er een documentaire gemaakt met de titel ‘Mans genoeg’.

Ik wacht nu op de documentaire ‘Vrouw genoeg’. Hopelijk verschijnt deze voordat de documentaire ‘Weer een vrouw verdwenen’ gemaakt moet worden.

Rust zacht, lieve Naima.


Rick van der Made schreef rond de dood van Saïd een aantal bijzonder indringende columns die op Gaykrant zijn gepubliceerd. Rick was goed bevriend met Saïd en persoonlijk diep geraakt. De columns die hij schreef waren de directe aanleiding hem uit te nodigen om ook op GayRotterdam te publiceren. Hieronder een selectie van deze columns. 

Harry en Saïd - 19 mei

Lieve moeder van Saïd - 24 mei

School - 26 mei

Men het M woord - 1 juni

Mans genoeg - 20 juli

In de documentaire "Mans Genoeg" wordt, naar aanleiding van de dood van Saïd, onderzocht waarom homo-zijn nog steeds zoveel agressie oproept.

Mans Genoeg is terug te kijken op NPO Start.

 

 

Lamin Barrow is een jonge Spoken Word-artiest en mode-illustrator uit Gambia. Lamin is onderweg om Nederlander te worden en een uitbundig queer-leven in Nederland te beginnen. Lamin is onlangs toegetreden tot het Rotterdamse Spoken Word-collectief Unwanted Words en stuurt elke dag een Spoken Word naar al zijn abonnees.

Over The Rainbow, het LHBTQ+ Filmfestival te LantarenVenster is dit jaar van 1 augustus tot en met 1 september, met elke week tenminste 5 films. Elke dinsdag heb je met 3 films een echt festivalgevoel. Deze zondag is dat: Last Ferry. Lees LHBTQ+ Film Zomer voor meer informatie over dit jaarlijks festival.

Pagina 1 van 5